letwist

W 1907 roku bracia Auguste Marie i Louis Jean Lumière zaprezentowali metodę na uzyskanie fotografii barwnych - autochrom. Niewielu ludzi wie jednak, że mniej więcej w tamtym okresie inny chemik, Sergiej Michajłowicz Prokudin-Gorski opracował własną metodę uzyskiwania kolorowych fotografii. Aparat, także jego pomysłu, w krótkich odstępach czasu robił serię 3 czarnobiałych zdjęć, każde z z użyciem innego filtra: niebieskiego, zielonego i czerwonego. Projektor, również wyposażony w odpowiednie filtry, wyświetlał zrekonstruowany, kolorowy obraz.

Gorski na drezynie

Gorski miał ambicję utrwalenia na zdjęciach ówczesnego imperium rosyjskiego. Otrzymał błogosławieństwo cara Mikołaja II, a wraz z nim zezwolenie na dostęp do strzeżonych miejsc i drezynę wyposażoną w ciemnię. Rosję fotografował w latach 1909-12 i 1915. Odwiedził jedenaście regionów. Na swoje szczęście opuścił ojczyznę w 1918 roku i osiadł we Francji. W 1948 roku Biblioteka Kongresu Stanów Zjednoczonych zakupiła jego unikatowe dzieła. Dzięki poddaniu zdjęć Gorskiego procesowi "digichromatografii" możemy je dzisiaj oglądać w taki sposób w jaki chciał tego twórca, tzn. w kolorze.

Dziadek, syn i wnuczka

Zdjęcia Gorskiego przedstawiają ówczesny świat i ludzi w nim żyjących w zupełnie inny sposób niż nasze zwykłe o nich wyobrażenia, czarnobiałe fotografie z tamtych czasów czy mniej lub bardziej współczesne nam filmy. Ludzie przełomu XIX i XX wieku wydają się nam zwykle dalecy, za mgłą, niedostępni, a przez to po prostu inni. Zdjęcia Gorskiego mówią: przecież oni byli tacy sami. No cóż, inne stroje, inne miasta i wsie, ale twarze te same.

Poczucie nierealności tamtej epoki tworzą takie zakurzone obrazy, jak "Pancernik Potiomkin" czy współczesne amerykańskie produkcje, w których nierealność wyraża się w nienagannej doskonałości urody ówczesnych arystokratek, w z przepychem wystrojonych wnętrzach itd.

Gorski nad potokiem

Robotnicy budujący tamę

Więcej zdjęć Gorskiego obejrzeć można na stronach wystawy Imperium jakim była Rosja - Odzyskane zbiory Prokudina-Gorskiego Biblioteki Kongresu, a także na rosyjskiej stronie Prokudin-Gorski w kolorze.

Z Making Color Images from Prokudin-Gorskii's Negatives dowiedzieć się można w jaki sposób pracownik Biblioteki otrzymał kolorowe zdjęcia, a na stronie Reconstructing Prokudin-Gorskii's Color Photography in Software opisany jest proces komputerowego, "masowego" przetwarzania fotografii. Jednym ze wspomianych tam problemów jest to, że fotografie które oglądamy, są efektem połączenia trzech podstawowych, czarnobiałych fotografii zrobionych niejednocześnie (poruszenia pozujących osób).