***

Często można się spotkać z takim zdaniem: “Nie nadałem nazwy swojemu dziełu i bronię się przed nadawaniem mu jej, ponieważ to…”. I tu następuje jeden z poniższych powodów:

  • ograniczyłoby jego wymowę
  • zaburzyło jego postrzeganie
  • zbanalizowałoby treść
  • coś ucięło, wycięło, odcięło

Niech mi czytelnicy wybaczą truizm, ale nazwa z samej swej natury jest mniej pojemna od treści dzieła. Jeśli tak, to nie może go ograniczyć.

Jedynym zagrożeniem może być ignorancja odbiorcy, który zadowoli się samą nazwą i nie zapozna się z resztą, ale czy o takiego warto zabiegać?

Dlaczego w ogóle napisałem o swoim pomyśle na argument w “dyskusji o nazwach”? Bo myślę, że nazwy często poszerzają, a nie ograniczają wymiar utworu. Słuchając “Symfonii nr 2”, albo stojąc w galerii przed “Kompozycją nr 3”, często mam ochotę dowiedzieć się co było inspiracją dla ich powstania, a w tym pomogłaby mi na pewno nazwa/tytuł.

Niektórzy mogliby się teraz oburzyć, że to trywializowanie, spłaszczanie sztuki abstrakcyjnej, na co odpowiadam, że przecież i nazwy mogą być abstrakcyjne, nie wprost, i że mając na uwadze to, o czym pisałem na początku, nie można wymagać, by opisywały cały utwór. Byłyby wtedy nim samym.

Chyba, że w ramach żartu czy eksperymentu, stworzylibyśmy utwór o tytule treściwszym niż treść…

nazwa z samej swej natury

nazwa z samej swej natury jest mniej pojemna od treści dzieła

Zgoda, jednak w sposób uogólniony tę treść nazywa i opisuje. A skoro tak, pojawia się problem znalezienia najlepszej nazwy na uogólnienie całości wymowy utworu. Jeśli nie możemy jej znaleźć ze względu na to kryterium, każda inna nazwa opisze utwór w sposób niekompletny, ograniczający pierwotne podejście w jego odbiorze.

Ponadto, nazwa posługuje się językiem, podczas gdy dzieła artystyczne posługują się przeróżnymi środkami wyrazu, których przekucie w słowo jest niemożliwe. W takim wypadku nazwa jest dodatkowym środkiem wyrazu – słownym, co jednak wiąże się z określonymi ograniczeniami w stosunku do treści wyrażonej na zupełnie inny sposób.

Jeśli zapoznajemy się z kontekstem powstawania utworu, myślę że lepiej sięgnąć do opracować, a sam utwór pozostawić nietknięty w tej materii.

Opcje wyświetlania odpowiedzi

Wybierz preferowany sposób wyświetlania odpowiedzi i kliknij "Zapisz ustawienia" by wprowadzić zmiany.